Yağ bakımı ne işe yarar, ne sıklıkla yapılır?

Motor yağı, motorun içindeki yüzlerce metal parçanın birbirine değmeden çalışmasını sağlar. Yağ eskidiğinde ya da eksildiğinde ilk zarar gören yataklar, piston segmanları ve eksantrik olur. Batman'da bize gelen ağır motor arızalarının önemli bir kısmı, atlanmış ya da geciktirilmiş yağ bakımından kaynaklanıyor.

Motor yağı ne yapar?

• Yağlar: Parçalar arasında ince bir film oluşturur, aşınmayı önler.
• Soğutur: Pistonlardan aldığı ısıyı kartere taşır.
• Temizler: Yanma artıklarını ve metal tozunu içinde tutar, filtreye taşır.
• Sızdırmazlık sağlar: Segman ile silindir arasındaki boşluğu doldurur, kompresyonu korur.

Yağ kilometre yaptıkça bu görevlerin hepsinde zayıflar: incelir, içindeki katkılar tükenir, kir taşıma kapasitesi dolar. Bu yüzden "seviyesi tam, rengi kara ama çalışıyor" demek yeterli değildir.

Yağ bakımı ne sıklıkla yapılır?

Doğru cevap aracınızın kullanım kitapçığında yazar; çoğu binek araç için aralık şöyledir:

• Mineral yağ: 5.000 km ya da 6 ayda bir.
• Yarı sentetik yağ: 7.500 km ya da yılda bir.
• Tam sentetik yağ: 10.000-15.000 km ya da yılda bir.

Kilometre dolmasa bile süre dolunca değişim gerekir, çünkü yağ dururken de oksitlenir. Şehir içi kısa mesafe, sık dur-kalk, tozlu yol ve çekilen yük aralığı kısaltır. Batman yazında klima altında trafikte bekleyen bir araç için üst sınırı beklemeyi önermiyoruz.

Bakımda neler değişir?

1. Eski yağ sıcakken boşaltılır; soğuk yağ karterde tortu bırakır.
2. Yağ filtresi mutlaka yenilenir. Eski filtre yeni yağı ilk günden kirletir.
3. Karter tapası contası değişir, tapa torkunda sıkılır.
4. Üreticinin belirttiği viskozite ve onay standardında yağ konur (örneğin 5W-30, ACEA C3).
5. Motor çalıştırılıp sızdırmazlık kontrol edilir, seviye tekrar ölçülür.

Hangi yağ konmalı?

Markadan çok viskozite sınıfı ve üretici onayı önemlidir. Yanlış viskozite soğukta zor ilk hareket, sıcakta yağ basıncı düşüklüğü yapar. Dizel partikül filtreli araçlara düşük küllü (low SAPS) yağ dışında yağ konursa filtre erken tıkanır.

Bakım gecikirse ne olur?

İlk belirti soğukta artan motor sesi ve yağ uyarı lambasının geç sönmesidir. Devamında hidrolik iticilerde tıkırtı, turbo yataklarında aşınma ve en sonunda yatak sarması gelir. Bir yağ bakımının maliyeti, bir motor revizyonunun onda birinden azdır.

Kendiniz kontrol edebileceğiniz üç şey

• Ayda bir düz zeminde, motor soğukken çubuktan seviyeye bakın.
• Çubuktaki yağ süt gibi açık kahverengiyse hemen servise gelin; içine su karışmış olabilir.
• Park ettiğiniz yerde yağ lekesi görüyorsanız kaçağı büyümeden gösterin.

Bakım kaydınızı sizde bırakırız; garanti ve ikinci el satışta işinize yarar. Aracınızın son yağ değişimini bilmiyorsanız, gelin birlikte bakalım.